Zespół Humanistyczny
w Zespole Szkół Techniczno-Informatycznych
w Gliwicach
Tematy na ustną część egzaminu maturalnego z języka polskiego
obowiązujące w roku szkolnym 2011/2012
JĘZYK
1. Tak mówią bohaterowie literaccy. Omów język wybranych postaci ze szczególnym uwzględnieniem cech ujawniających ich przynależność środowiskową i charakter.
2. Scharakteryzuj różne typy stylizacji językowej i wskaż ich funkcje na wybranych przykładach.
3. Funkcje stylizacji modlitewnych w literaturze różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
4. O sztuce przemawiania na przykładzie wybranych tekstów literackich. Omów zagadnienie na podstawie wybranych przykładów.
5. Zanalizuj język pieśni religijnych (na wybranych przykładach).
6. Język prasy. Omów różne odmiany stylu publicystycznego (na konkretnych przykładach).
7. Scharakteryzuj zapożyczenia językowe w polszczyźnie na przestrzeni wieków.
8. Perswazyjne funkcje języka na przykładach tekstów propagandowych. Analiza przykładów.
9. Język reklamy. Omów na wybranych przykładach.
10. Omów pochodzenie nazw miejscowych Twojego regionu.
11. Scharakteryzuj język współczesnej młodzieży.
12. Zanalizuj i oceń najciekawsze nazwy sklepów, kawiarni, restauracji w Twojej miejscowości (regionie). Wyjaśnij, jakie tendencje rozwojowe współczesnej polszczyzny znalazły w nich odzwierciedlenie.
13. Na wybranych przykładach omów różne typy związków frazeologicznych w języku polskim.
14. Dokonaj analizy językowej wybranych przysłów polskich.
15. Współczesne metody komunikacji. Dokonaj analizy języka gadu-gadu.
16. Scharakteryzuj nowomowę jako zjawisko językowe systemów totalitarnych.
17. Wyszukaj i zanalizuj błędy językowe w środkach masowego przekazu.
18. Jak mówią bohaterowie dramatu awangardowego? Zanalizuj język wybranych postaci literackich.
19. Indywidualizacja języka postaci literackiej jako jeden ze sposobów kreowania bohatera i środowiska, z którego się wywodzi. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
20. Ekspresja i impresja - analizując celowo zgromadzony materiał językowy, określ właściwości wypowiedzi, świadczące o nadawcy i odbiorcy.
21. Komizm słowny i sposoby jego realizacji w wybranych utworach różnych autorów i epok. Omów na wybranych przykładach.
22. Język mediów wobec zasad poprawności językowej. Dokonaj analizy wybranych przykładów.
23. Język mówiony jako tworzywo literackie. Omów na wybranych przykładach.
24. Na podstawie przygotowanego materiału (tekst, nagranie) omów cechy gwary śląskiej. Określ rolę gwary we współczesnej polszczyźnie.
LITERATURA
1. Artysta jako bohater literacki. Omów na wybranych przykładach.
2. Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza. Opracuj temat na wybranych przykładach.
3. Biografia poety romantycznego jako tworzywo literackie. Omów na wybranych przykładach.
4. Polacy w satyrze i karykaturze. Przedstaw sposoby kreowania portretów i ich funkcje, odwołując się do wybranych przykładów literackich.
5. Rola literatury w kształtowaniu charakterów postaci literackich. Omów na wybranych przykładach.
6. Różne wizje przyszłości zawarte w literaturze fantastycznonaukowej. Scharakteryzuj je, analizując wybrane powieści.
7. Przedstaw rolę poety i poezji, odwołując się do wybranych przykładów literackich z różnych epok.
8. Porównaj różne obrazy wsi w literaturze polskiej. Omów problem na podstawie wybranych utworów.
9. Na wybranych przykładach z różnych epok objaśnij funkcje konwencji onirycznej w kreowaniu świata przedstawionego.
10. Scharakteryzuj i porównaj kreacje inteligenta w literaturze. Przedstaw problem na wybranych przykładach.
11. Na wybranych przykładach zaprezentuj obraz dworku ziemiańskiego w literaturze polskiej.
12. Scharakteryzuj szlachcica Sarmatę na podstawie wybranych utworów literackich.
13. Literatura faktu jako zjawisko kulturowe XX wieku. Przedstaw problem na wybranych przykładach.
14. Dekalog bohaterów Gustawa Herlinga-Grudzińskiego. Rozwiń temat na wybranych przykładach.
15. Na wybranych przykładach zanalizuj sposoby kreacji świata w literaturze fantasy.
16. Wielkie karty naszej historii utrwalone w różnych formach zapisu literackiego (np. kronika, epos, pieśń patriotyczna itp.). Zaprezentuj na wybranych przykładach.
17. Tytuł, motto, ostatnia scena jako klucze do interpretacji dzieła. Omów na wybranych przykładach.
18. Wpływ domu i rodziny na kształtowanie postawy moralnej bohaterów literackich. Omów na przykładach utworów z wybranych epok.
19. Literackie portrety matek. Omów na wybranych przykładach utworów z różnych epok.
20. Na wybranych przykładach omów motyw literackich przyjaźni.
21. Biesiady, wesela, bale - przedstaw rolę tego motywu w wybranych utworach literatury polskiej.
22. Polska pieśń narodowa. Przedstaw jej odmiany, funkcje i związki z dziejami narodu.
23. Dramat polskiego emigranta w literaturze różnych epok. Przedstaw na wybranych przykładach.
24. Motywy mitologiczne i ich funkcjonowanie w literaturze. Omów problem na wybranych przykładach.
25. Motywy biblijne i ich funkcjonowanie w literaturze. Omów problem na wybranych przykładach.
26. Porównaj bohaterów tragicznych, przedstawionych w literaturze antycznej, romantycznej i współczesnej.
27. Przedstaw znaczenia przedmiotów w budowaniu struktury wybranych nowel pozytywistycznych.
28. Problemy okresu dorastania człowieka. Przedstaw je, odwołując się do wybranych utworów literackich.
29. Analizując wybrane utwory prozatorskie, określ cechy i funkcje behawiorystycznego sposobu przedstawiania bohatera literackiego.
30. Żydzi w literaturze. Omów różne sposoby prezentacji bohaterów.
31. Odwieczne wędrowanie człowieka w poszukiwaniu sensu życia. Przedstaw problem, odwołując się do wybranych bohaterów literackich.
32. Przedstaw i porównaj literackie wizerunki rycerzy i bohaterów heroicznych na wybranych przykładach.
33. Różne obrazy przyrody w literaturze. Przedstaw sposoby ich kreowania i funkcje w wybranych utworach.
34. Literackie świadectwa pobytu w hitlerowskich i sowieckich obozach koncentracyjnych. Omów zagadnienie, analizując wybrane utwory literackie.
35. Różne sposoby odniesień do motywu „ars poetica”. Rozwiń temat, opierając się na wybranych przykładach.
36. Udowodnij związki literatury z życiem epoki na przykładzie wybranych utworów różnych okresów literackich.
37. Światopogląd epoki a popularność gatunku literackiego. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
38. Dialog twórców literatury z tekstami wcześniejszych epok. Przedstaw na wybranych przykładach role aluzji literackiej w interpretacji utworu literackiego.
39. Motyw tańca w literaturze. Zanalizuj problem, odwołując się do wybranych utworów różnych epok.
40. Rola przyrody w literaturze różnych epok. Odwołaj się do wybranych przykładów
41. Portret ojca - zmiana konwencji. Dokonaj analizy wybranych dzieł literackich.
42. Wojna postrzegana z różnych perspektyw. Dokonaj analizy wybranych dzieł literackich.
43. Drzewo jako świadek i uczestnik życia postaci literackich. Omów na wybranych przykładach.
44. Od Edgara Allana Poe do Stephena Kinga. Analizując wybrane utwory, przedstaw ewolucję powieści grozy.
45. Na wybranych przykładach przedstaw literackie kreacje miasta.
46. Na wybranych przykładach przedstaw portrety szalonych kobiet w literaturze od romantyzmu do współczesności.
47. Władza - powołanie, pożądanie, namiętność... Omów funkcjonowanie motywu władzy w różnych epokach literackich.
48. Przedstaw katastroficzną wizję świata i człowieka w literaturze XX wieku.
49. Na wybranych przykładach przedstaw różne ujęcia motywu domu w literaturze.
50. Na wybranych przykładach przedstaw portrety bohaterów obłąkanych.
51. Na wybranych przykładach przedstaw wzorce postawy patriotycznej, prezentowane w literaturze różnych epok.
52. Idealiści i marzyciele w literaturze różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
53. Na wybranych przykładach bohaterów literackich, pochodzących z różnych epok, przedstaw motyw cierpienia.
54. Na wybranych przykładach bohaterów literackich, pochodzących z różnych epok, przedstaw motyw przebaczenia.
55. Bohater literacki w poszukiwaniu własnej i dojrzałej drogi życia. Omów na wybranych przykładach.
56. Zaprezentuj i porównaj różne sposoby portretowania postaci Jezusa w literaturze wybranych epok.
57. Przedstaw i porównaj literackie portrety dzieci. Odwołaj się do wybranych przykładów.
58. Dekadent i jego światopogląd wyrażony w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
59. Tolerancja i nietolerancja w literaturze różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
60. Zanalizuj różne sposoby przedstawiania w literaturze motywu starości. Odwołaj się do wybranych utworów.
61. Motywy orientalne w literaturze. Przedstaw sposoby ich kreowania oraz funkcje w wybranych utworach.
62. Sport w literaturze. Omów sposób przedstawiania tego motywu w oparciu o wybrane utwory.
63. Na wybranych przykładach przedstaw motyw wiary, zaprezentowany w literaturze różnych epok.
64. Menu bohaterów literackich. Gdzie i co jadali bohaterowie różnych epok? Zanalizuj problem, odwołując się do wybranych utworów.
65. Porównaj literackie portrety zakochanych, odwołując się do wybranych utworów literackich.
66. Przemiana wewnętrzna jako motyw określający osobowość bohatera literackiego.Omów na wybranych przykładach.
67. Dramat niespełnienia ludzkich marzeń, przedstawiony w literaturze. Określ jego przyczyny i konsekwencje, analizując wybrane utwory pozytywistyczne.
68. Na wybranych przykładach bohaterów literackich różnych epok przedstaw motyw marzenia oraz omów jego funkcje.
69. Liryka konfesyjna w literaturze polskiej. Omów, analizując utwory z różnych epok.
70. Jest takie miejsce... Syberia. Przedstaw i porównaj jej literackie obrazy, odwołując się do wybranych utworów.
71. Matki, żony i kochanki - różne role kobiet w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
72. Na wybranych przykładach bohaterów literackich różnych epok przedstaw motyw modlitwy.
73. Uniwersalne problemy egzystencjalne w literaturze. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych utworów różnych epok.
74. Porównaj literackie portrety ludzi niepokornych. Odwołaj się do wybranych utworów różnych epok.
75. Motyw nudy w literaturze. Omów problem, analizując wybrane utwory.
76. Zabawne postacie literackie. Zanalizuj sposoby ich kreacji w wybranych utworach.
77. Róża jako symbol i motyw literacki. Omów na wybranych przykładach.
78. Na wybranych przykładach omów różne ujęcia szkoły w literaturze.
79. Pies jako jeden z bohaterów literatury. Przedstaw i porównaj sposoby jego kreacji w wybranych utworach.
80. Bohaterowie-naukowcy w literaturze. Omów sposoby ich kreacji na wybranych przykładach.
81. Zdrada w literaturze. Zanalizuj problem w oparciu o wybrane utwory.
82. Omów funkcje motywów demonicznych w wybranych utworach literackich.
83. Kostium, maska, przebranie... Zanalizuj postawy bohaterów literackich, ukrywających swą tożsamość. Omów problem na podstawie wybranych utworów.
ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUKI
1. Przedstaw motywy maryjne w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł literackich i innych (np.malarskich, rzeźbiarskich, filmowych).
2. Porównaj różne ujęcia motywu Sądu Ostatecznego występujące w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
3. Różnorodne ujęcia motywu pożegnania w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Odwołaj się do wybranych przykładów.
4. Sztuka wobec niewyrażalnego. Zinterpretuj symbole jako środki wyrazu w poezji i malarstwie (na wybranych przykładach).
5. Artystyczne interpretacje historii w literaturze i malarstwie. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
6. Inspiracje mitologiczne w kulturze. Scharakteryzuj je, analizując wybrane dzieła literackie i inne (np. malarstwo, rzeźba).
7. Motywy biblijne w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Zanalizuj problem w oparciu o wybrane przykłady.
8. Problem filmowej adaptacji. Porównaj film z jego literackim pierwowzorem; oceń adaptację.
9. Symboliczne znaczenie barw w utworze literackim i dziele malarskim. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych tekstów kultury jednej epoki.
10. Polskie obrzędy ludowe jako inspiracja artystyczna. Omów na wybranych przykładach z literatury i innych dziedzin sztuki.
11. Sceny batalistyczne w literaturze, malarstwie i filmie. Przedstaw i porównaj sposób prezentacji, odwołując się do wybranych dzieł.
12. Motyw śmierci w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Zaprezentuj na wybranych przykładach dzieł z różnych epok.
13. Dzieło malarskie jako komentarz do utworu literackiego. Omów na wybranych przykładach.
14. Zaprezentuj różne sposoby odwoływania się do antyku i średniowiecza we współczesnym kinie.
15. Różne ujęcia anioła w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Przeanalizuj wybrane dzieła kultury.
16. Motywy franciszkańskie w malarstwie i literaturze. Zanalizuj problem w oparciu o wybrane dzieła kultury.
17. Nietolerancja i jej skutki. Zanalizuj problem na podstawie dzieł literackich i filmowych.
18. Od Sofoklesa do Różewicza. Omów proces ewolucji dramatu i teatru na przestrzeni wieków.
19. Zaprezentuj funkcje brzydoty w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
25. Przedstaw różne oblicza rewolucji w literaturze i innych dziedzinach sztuki (malarstwie, filmie). Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
26. Filmy Andrzeja Wajdy jako interpretacje dzieł literatury polskiej. Omów temat na wybranych przykładach.
27. Zaprezentuj różne obrazy wsi polskiej w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł,
28. Artystyczne ujęcie macierzyństwa w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Omów na wybranych przykładach.
29. Artystyczne interpretacje scen katastroficznych w literaturze i malarstwie. Omów na wybranych przykładach.
30. Motyw tańca w literaturze i malarstwie różnych epok. Dokonaj analizy wybranych dzieł kultury.
31. Porównaj wybrane sceny biblijne z ich malarskimi konkretyzacjami. Odwołaj się do wybranych dzieł kultury.
32. Portret ojca - zmiana konwencji. Dokonaj analizy wybranych dzieł kultury.
33. Obraz wojny w literaturze, muzyce, malarstwie lub filmie. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł kultury.
34. Literackie i malarskie wizerunki kobiet. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł kultury.
35. Artystyczne interpretacje powstań narodowych w literaturze i malarstwie. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
36. Romantyczny krajobraz w literaturze i malarstwie. Omów na wybranych przykładach.
37. Na wybranych przykładach przedstaw motywy demoniczne w literaturze, malarstwie i filmie.
38. Na wybranych przykładach przedstaw literackie i filmowe kreacje miasta.
39. Na wybranych przykładach przedstaw różne ujęcia motywu domu w literaturze i filmie (lub serialu).
40. Na wybranych przykładach zaprezentuj różne sposoby przedstawiania motywu nieba i anioła w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
41. Na wybranych przykładach przedstaw motyw cierpienia, zaprezentowany w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
42. Na wybranych przykładach przedstaw motyw przebaczenia, zaprezentowany w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
43. Postać Jezusa w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Porównaj sposoby kreacji tej postaci, odwołując się do wybranych dzieł.
44. Przedstaw i porównaj wybrane portrety dzieci w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
45. Zaprezentuj i porównaj różne sposoby portretowania postaci królów i władców w literaturze i innych dziedzinach sztuki wybranych epok.
46. Na wybranych przykładach zaprezentuj różne sposoby przedstawiania motywu starości w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
47. Motywy orientalne w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Przedstaw sposoby ich kreowania w wybranych dziełach kultury.
48. „Błądzić jest rzeczą ludzką”. Na wybranych przykładach przedstaw motyw nawrócenia, zaprezentowany w różnych dziedzinach sztuki.
49. Rola kabaretu literackiego w różnych epokach. Omów, odwołując się do tekstów kabaretowych.
50. Realizm jako metoda przedstawiania świata w literaturze i malarstwie. Omów problem, analizując wybrane dzieła kultury.
53. Jest takie miejsce – Syberia. Przedstaw i porównaj jej obrazy literackie i malarskie.
54. Biblia w języku, sztukach plastycznych i muzyce. Dokonaj analizy wybranych dzieł.
55. Fenomen „czterech pór roku”. Omów sposoby kreacji i funkcje na wybranych przykładach literackich, malarskich i muzycznych.
56. Ogrody w literaturze i sztukach plastycznych. Przedstaw zagadnienie, odwołując się do wybranych dzieł.
57. W poszukiwaniu schematów. Na wybranych przykładach literatury popularnej i filmu omów funkcjonowanie wątków romansowych.
58. „Nie to ładne, co ładne, ale co się komu podoba”. Brzydota jako znacząca kategoria estetyczna. Omów problem na wybranych przykładach dzieł literackich i plastycznych.
59. Folklor jako inspiracja dla pisarzy, malarzy i muzyków. Omów na wybranych przykładach z literatury i innych dziedzin sztuki.
60. Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i malarstwa, przedstaw i porównaj różne sposoby przedstawiania motywu ptaka w dziele sztuki.
61. Piosenka w literaturze i w filmie. Omów sposoby i cele jej wykorzystania w wybranych dziełach kultury.
62. Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i malarstwa, przedstaw i porównaj różne sposoby przedstawiania motywu nudy w dziele sztuki.
63. Na wybranych przykładach omów motyw kwiatu w literaturze i sztuce.
64. Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i malarstwa, przedstaw i porównaj różne sposoby przedstawiania motywu morza, jeziora, oceanu lub rzeki w dziele sztuki.
65. Na jakich instrumentach grywali bohaterowie literaccy i bohaterowie obrazów malarskich. Omów na wybranych przykładach dzieł kultury.
66. Pies jako jeden z bohaterów literatury i innych dziedzin sztuki. Porównaj kreacje tego bohatera, analizując wybrane dzieła kultury.
67. Mazurek Dąbrowskiego w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Omów sposoby i cele jego wykorzystania w wybranych dziełach kultury.
68. Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i malarstwa, przedstaw i porównaj różne sposoby przedstawiania motywu snu w dziele sztuki.
69. Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i malarstwa, przedstaw i porównaj różne sposoby przedstawiania motywu mgły w dziele sztuki.
70. Obrazy miasta jako przestrzeni życiowej. Analiza porównawcza wybranych dzieł kultury (literatura, film, malarstwo).
